29/03/2026
⭕️ Hiểu Đúng Về "QUAN HỆ LAO ĐỘNG"
Tại sao "Hợp đồng dịch vụ" vẫn có thể được coi là "Hợp đồng lao động"?
👉 Dưới đây là những cách làm tưởng chừng hợp lý, nhưng lại tiềm ẩn rất nhiều rủi ro cho doanh nghiệp:
- Dùng freelancer full-time nhưng không full-time trên giấy
- Thuê qua bên thứ ba (outsourcing) nhưng không có giấy phép cho thuê lại lao động
- "Remote = không phải lao động"
1️⃣ HIỂU ĐÚNG VỀ QUAN HỆ LAO ĐỘNG?
👉 Có 4 dấu hiệu quan trọng của một quan hệ lao động.
Lưu ý: không cần thoả mãn tất cả các điều kiện mới được coi là có quan hệ lao động. Tuỳ từng trường hợp cụ thể sẽ xác định có quan hệ lao động hay không
🚩 Dấu hiệu 1: Trả công, tiền lương cho người lao động
- Yếu tố công việc: công việc phải được thực hiện dưới sự chỉ dẫn và kiểm soát của NSDLĐ, có sự tương tác với NLĐ khác trong cùng bộ phận hoặc tổ chức.
- Lưu ý: Với sự thay đổi của công nghệ và công việc, có rất nhiều vị trí không phải làm việc tại văn phòng (làm "remote"), không kiểm soát về thời gian mà chỉ kiểm soát về chất lượng công việc. Đây vẫn được coi là có quan hệ lao động.
- Yếu tố tiền lương. Ngoài tiền lương hay tiền công, các quyền lợi như nghỉ phép hàng tuần, nghỉ hằng năm hay không có sự rủi ro tài chính cho NLĐ cũng là biểu hiện của việc công nhận QHLĐ. Những yếu tố này giúp phân biệt QHLĐ với quan hệ dân sự hay hợp đồng dịch vụ dân sự.
🚩 Dấu hiệu 2: Điều kiện lao động
- Công việc đòi hỏi việc cung cấp công cụ, nguyên liệu và thiết bị làm việc bởi NSDLĐ.
🚩 Dấu hiệu 3: Công việc mang tính chất liên tục theo thời gian
- Dù công việc theo hợp đồng có tính chất mùa vụ, dự án nhất định hay là công việc thường xuyên và dù HĐLĐ có thời hạn hay không, NLĐ đều có trách nhiệm thực hiện công việc một cách liên tục, theo trình tự thời gian đã cam kết mà không có quyền tự do lựa chọn thời gian làm việc hay thực hiện theo ý mình.
- Thời gian lao động được xác định tuỳ thuộc vào sự thỏa thuận giữa các bên khi ký kết hợp đồng, chính là thời hạn của HĐLĐ và thực hiện công việc được giao.
🚩 Dấu hiệu 4: Quyền và nghĩa vụ của mỗi bên trong QHLĐ
- NLĐ và NSDLĐ thỏa thuận những trách nhiệm và nghĩa vụ của nhau trong HĐLĐ, đặc biệt là NLĐ phải tự mình thực hiện công việc theo thoả thuận trong hợp đồng và chịu sự quản lý của NSDLĐ mà không thể uỷ quyền.
❗❗KẾT LUẬN
- Không quan trọng hai bên thỏa thuận bằng tên gọi gì ("Hợp đồng thuê khoán chuyên môn", "Hợp đồng dịch vụ", hay "Hợp đồng lao động"), nhưng có nội dung thể hiện về việc làm có trả công, tiền lương và sự quản lý, điều hành, giám sát của một bên thì được coi là hợp đồng lao động.
2️⃣ NẾU VI PHẠM, BỊ XỬ LÝ RA SAO?
✖️ Bị buộc xác định lại là quan hệ lao động
- Nếu các hợp đồng dịch vụ bị đánh giá lại là "Hợp đồng lao động", từ thời điểm đó, toàn bộ nghĩa vụ của HĐLĐ được áp dụng.
✖️ Truy thu toàn bộ BHXH, BHYT, BHTN chưa đóng
- Truy nộp 100% phần BHXH, BHYT, BHTN lẽ ra phải đóng tính cho toàn bộ thời gian người lao động làm việc thực tế
- Dựa trên mức thu nhập thực tế, không chỉ mức ghi trên hợp đồng.
✖️ Nộp tiền lãi chậm đóng BHXH
- Mức lãi suất thường gấp 2 lần lãi suất đầu tư quỹ BHXH bình quân năm trước liền kề.
✖️ Phạt hành chính
- Chậm đóng BHXH: Phạt tiền từ 24% đến 30% tổng số tiền phải đóng tại thời điểm lập biên bản (đối với tổ chức), tối đa không quá 75.000.000 đồng.
- Trốn đóng/Không đóng BHXH: Phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 75.000.000 đồng đối với người sử dụng lao động.
✖️ Bị rà soát lan sang các nghĩa vụ khác
✖️ Rủi ro tranh chấp từ phía người lao động, mất uy tín trên thị trường lao động
3️⃣ LỜI KHUYÊN CHO DOANH NGHIỆP DỊCH VỤ/DỊCH VỤ XUẤT KHẨU
✔️ Không nên chỉ bắt đầu rà soát BHXH khi đã có dấu hiệu bị kiểm tra. Chi phí tuân thủ luôn thấp hơn rất nhiều so với chi phí khắc phục sai phạm.
✔️ Chủ động đánh giá lại toàn bộ cấu trúc lao động và chi phí ngay từ đầu, để bảo đảm BHXH, thuế và hồ sơ nội bộ nói cùng một "ngôn ngữ".
✔️ Lựa chọn làm việc với các đơn vị tư vấn có kinh nghiệm cả về BHXH, thuế, thay vì xử lý rời rạc.
===
🚨 Liên hệ Kế Toán VTAX để được tư vấn chi tiết và phù hợp với mô hình kinh doanh của bạn.
- Hotline: 0932 271 366
- Địa chỉ: 23 Nghiêm Xuân Yêm, Thanh Liệt, Hà Nội
