13/04/2026
🚨 Nowe zasady L4 od 13 kwietnia 2026 – co to oznacza w praktyce?
Od 13 kwietnia wchodzą w życie przepisy, które zmieniają sposób korzystania ze zwolnień lekarskich. Nowelizacja ma uporządkować dotychczasowe niejasności, ale też wyraźnie zaostrza zasady kontroli. W praktyce oznacza to jedno: pracownicy zyskają więcej swobody, ale jednocześnie łatwiej mogą stracić prawo do zasiłku.
Najważniejsza zmiana dotyczy definicji pracy zarobkowej. Od teraz będzie to każda czynność nastawiona na zarobek – bez względu na to, czy jest to etat, umowa zlecenie czy działalność gospodarcza. Nawet drobne działania mogą zostać uznane za pracę. Wyjątkiem są jedynie sytuacje incydentalne, wynikające z ważnych okoliczności, o ile nie są wykonywane na polecenie pracodawcy.
Przepisy upraszczają też zasady utraty świadczenia. Obecnie są tylko dwa główne powody, dla których ZUS może odebrać zasiłek:
➡️ wykonywanie pracy zarobkowej
➡️ podejmowanie aktywności niezgodnej z celem zwolnienia, czyli takiej, która utrudnia leczenie lub wydłuża powrót do zdrowia
Z drugiej strony nowe regulacje rozwiewają wiele mitów. Na L4 można wykonywać codzienne czynności, takie jak zakupy, wyjście do apteki czy spacer, o ile stan zdrowia na to pozwala. Nawet wyjazd nie jest automatycznie zabroniony – kluczowe jest to, czy wspiera proces leczenia.
Jednocześnie są też wyraźne granice. Ryzykowne mogą być m.in. remonty, intensywna aktywność fizyczna czy jakakolwiek praca zarobkowa. Co ważne – nawet wykonanie czegoś na polecenie pracodawcy nie chroni przed utratą zasiłku.
Nowelizacja doprecyzowuje również kwestie kontaktu z pracą. Pracownik nie ma obowiązku odbierania telefonów ani odpowiadania na maile służbowe. Jednorazowa, incydentalna czynność jest dopuszczalna, ale jeśli przerodzi się w faktyczne wykonywanie pracy – może zostać zakwestionowana.
ZUS zyskuje też większe uprawnienia kontrolne. Kontrolerzy mogą sprawdzać miejsce pobytu, zbierać wyjaśnienia oraz weryfikować, czy zwolnienie jest wykorzystywane zgodnie z jego celem. Brak pracownika w domu nie oznacza automatycznie problemów, ale trzeba umieć to uzasadnić.
👉 W praktyce oznacza to więcej elastyczności dla osób, które faktycznie się leczą, ale też większe ryzyko konsekwencji dla tych, którzy nadużywają L4. W skrajnych przypadkach można stracić zasiłek nawet za cały okres zwolnienia.
💬 Jak oceniacie te zmiany – krok w dobrą stronę czy zbyt duża kontrola?
