04/03/2026
☘️SO SÁNH CÔNG TY VÀ HỘ KINH DOANH - PHIÊN BẢN 2026☘️
Năm 2024 khi Bình lần đầu tiên viết về sự khác nhau giữa Công ty và HKD tới nay thì mọi sự đã thay đổi gần như hoàn toàn. Hôm nay Bình cập nhật lại - phiên bản 2026 nhé cả nhà, sau rất nhiều câu hỏi, nhiều băn khoăn của các bạn.
Mình sẽ so sánh lần lượt thế này:
🚔VỀ HOÁ ĐƠN
- Công ty khi bán hàng hoá dịch vụ thì phải xuất hoá đơn 100% không phân biệt ngưỡng doanh thu (trừ trường hợp các bạn trốn/né doanh thu thì Bình ko ý kiến nhé), còn HKD thì doanh thu 1 tỷ/1 năm trở lên mới bắt buộc xuất hoá đơn.
- Công ty phần lớn xuất hoá đơn GTGT vì theo phương pháp khấu trừ, còn HKD thì xuất hoá đơn bán hàng (hoá đơn ko thể hiện thuế GTGT riêng) vì HKD tính thuế GTGT theo phương pháp trực tiếp.
- Một vài công ty khi nộp thuế GTGT theo phương pháp trực tiếp thì cũng xuất hoá đơn bán hàng giống HKD nhé.
- Lưu ý hoá đơn bán hàng của HKD hay hoá đơn GTGT của Công ty đều phải đăng ký phát hành với cơ quan thuế và có giá trị pháp lý như nhau chứ ko phải là em HKD thua kém anh Công ty đâu ạ.
🚖 VỀ THUẾ PHẢI NỘP
Chúng ta sẽ xét 2 loại thuế chính là (1) GTGT và (2) TNCN (với HKD) và TNDN (với Công ty)
1. Thuế GTGT
- Công ty phần lớn nộp thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ, tức là VAT đầu ra - VAT đầu vào. Khi đó các hoá đơn đầu ra/đầu vào cũng chủ yếu là hoá đơn GTGT, còn nếu công ty có hoá đơn đầu vào của HKD thì chỉ được trừ chi phí chứ ko được khấu trừ thuế. Lúc đó số thuế GTGT phải nộp của công ty sẽ căn cứ theo VAT đầu ra/vào phát sinh. Khi đầu vào bằng hoặc lớn hơn đầu ra thì công ty không phải nộp thuế GTGT.
- HKD nộp thuế GTGT theo tỷ lệ doanh thu. Nếu doanh thu Với thuế TNDN của Công ty tính cũng tương tự như vậy.
Như vậy nếu doanh thu của HKD lớn hơn 500tr/1 năm trở lên và lựa chọn tính thuế TNCN theo lợi nhuận thì công thức và tỷ lệ thuế phải nộp giống công ty, lưu ý là:
- Khi đó dù công ty hay HKD thì chi phí đều phải là chi phí được trừ đúng luật, nghĩa là phải đủ hoá đơn chứng từ theo quy định, đồng thời từ 5tr từng lần trở lên phải thanh toán không dùng tiền mặt. Nếu HKD mà trước giờ thiếu hoá đơn chứng từ đầu vào hoặc không lấy được hoá đơn chứng từ đầu vào thì sẽ là "1 cơn ác mộng" đấy các bạn nhé.
- Công ty thì được chuyển lỗ năm trước sang, HKD thì không.
- Nếu nộp thuế theo lợi nhuận thì HKD cuối năm phải quyết toán thuế TNCN, Công ty phải quyết toán thuế TNDN, điểm này cũng giống nhau.
🚘 VỀ SỔ SÁCH KẾ TOÁN.
- HKD đơn giản hơn nhiều, vì theo chế độ kế toán thông tư 152/2025/TT-BTC thì tối đa HKD có 4 sổ thôi, còn không thì 1 sổ, và sổ cũng ghi chép đơn giản, mang tính chất thống kê.
- Sổ sách của Công ty phức tạp hơn nhiều, vì thế HKD thì ai làm kế toán cũng được (chủ hộ, vợ con, anh chị em...) nhưng kế toán của công ty phải có điều kiện về bằng cấp, kinh nghiệm, loại trừ 1 số người không được phép làm kế toán công ty.
🚍 VỀ KÊ KHAI
- Đâu đó cũng giống nhau khoảng 80-85%
- HKD doanh thu dưới 500tr/1 năm thì năm kê khai 1 lần vào 31/1 năm sau, còn riêng 2026 kê khai 2 lần là 31/7/2026 và 31/1/2027.
- HKD trên 500tr tới 50 tỷ/1 năm: Kê khai thuế GTGT và TNCN theo quý, nếu nộp thuế TNCN theo lợi nhuận thì cuối năm phải quyết toán thuế TNCN --> Giống Công ty doanh thu đến 50 tỷ/1 năm thì kê khai GTGT và TNCN (nếu có) theo quý, tạm nộp thuế TNDN theo quý và cuối năm phải quyết toán thuế TNDN.
- HKD trên 50 tỷ/1 năm: Kê khai thuế GTGT và TNCN theo tháng, cuối năm phải quyết toán thuế TNCN --> Giống Công ty doanh thu lớn hơn 50 tỷ/1 năm thì kê khai GTGT và TNCN (nếu có) theo tháng, tạm nộp thuế TNDN và cuối năm phải quyết toán thuế TNDN.
🚕 VỀ ƯU ĐÃI THUẾ
- HKD chuyển thẳng lên công ty được miễn thuế TNDN 2 năm kể từ khi có thu nhập chịu thuế.
- Công ty vừa và nhỏ thành lập mới được miễn thuế TNDN 3 năm kể từ ngày có giấy phép kinh doanh đầu tiên (nhớ check kỹ điều kiện, phần này Bình nói nhiều rồi)
🚗 CÁC VẤN ĐỀ KHÁC
- Công ty có tư cách pháp nhân và chịu trách nhiệm hữu hạn hoặc vô hạn tuỳ theo loại hình công ty, HKD tư cách thể nhân, chịu trách nhiệm pháp lý với toàn bộ tài sản của mình.
- Công ty có thành viên/cổ đông góp vốn, HKD là 1 cá nhân hoặc các thành viên trong gia đình thành lập lên, về quy định là ko được gọi vốn bên ngoài.
- Trong các giao dịch kinh tế, đâu đó công ty có vẻ sẽ "uy tín" hơn, dễ dàng tiếp cận các nguồn vốn hơn....
Đây là những nội dung khi so sánh giữa Công ty và HKD mà Bình chia sẻ cùng chúng ta, hy vọng có thêm 1 góc nhìn để mọi người cân nhắc trước khi ra quyết định nhé.
04.03.2026
Ms Bình Vũ - CGKT🍀